Fái hvorki að rukka vexti né kostnað

Það er lántakandans að bera því við að íslensk lög ...
Það er lántakandans að bera því við að íslensk lög gildi um smálánið þegar kröfubréfið berst. Fæstir neytendur gera sér hins vegar grein fyrir þessu. mbl.is/Júlíus Sigurjónsson

Geri lánveitandi smáláns kröfu á lántaka um kostnað umfram lögboðið hámark ættu lög að banna honum að rukka bæði vexti og kostnað af láninu. Þetta er skoðun starfshóps um endurskoðun á starfsumhverfi smálánafyrirtækja, sem telur þetta vera öruggustu leiðina til að fá smálánafyrirtæki til að fylgja íslenskum lögum.

Hákon Stefánsson, formaður starfshóps um endurskoðun á starfsumhverfi smálánafyrirtækja, kynnti skýrslu starfshópsins á ráðstefnu um ungt fólki og lánamarkaðinn sem haldin var á Grand hóteli í morgun.

Sagði Hákon það góða við smálánin er þau fyrst komu á markað hér á landi fyrir sex árum hafa verið að allt í einu hafi neytendum staðið lánafyrirgreiðsla til boða á skömmum tíma og með einföldum hætti. „Kostnaðurinn var hins vegar gríðarlega hár, útbreiðslan nokkur en hún takmarkaðist við ákveðinn hóp lántakenda. Núna sex árum síðar eru smálánin enn til staðar. Þau eru hins vegar ekki í boði frá íslenskum lögaðilum, heldur einum erlendum lögaðila sem er alfarið með starfsemi sína á netinu.“

Þá fari markaðssetning lánveitandans, líkt og lánastarfsemin sjálf, aðallega fram í gegnum netið og sé oft með nokkuð ágengum hætti.

Sagði Hákon að heilt yfir fylgdu þeir innlendu aðilar sem veita lán í gegnum fjarsölu, sem smálán eða skyndilán falla undir, ákvæðum laga og stunduðu starfsemi með þeim hætti sem lög boða. „Ein undantekning, og hún er mjög gróf, er smálánafyrirtæki sem er með starfsaðstöðu í Danmörku,“ sagði Hákon „Það hafa verið miklar umræður um starfsemi þessa fyrirtækis og hún hafði raunar áhrif á skipan þessa hóps,“ sagði hann.

Hákon Stefánsson, formaður starfshóps um endurskoðun á starfsumhverfi smálánafyrirtækja, segir ...
Hákon Stefánsson, formaður starfshóps um endurskoðun á starfsumhverfi smálánafyrirtækja, segir skýrt í huga starfshópsins að íslensk lög gilda um íslenska lánþega smálána.

Kastaði hann fram þeirri spurningu hvort erlendur aðili geti veitt íslenskum neytendum lán og ekki virt íslensk lög. Og sagði því næst skýran skilning starfshópsins að dönsk skráning og lánveitingar í gegnum netið fríuðu lánveitandan ekki því að fylgja íslenskum lögum.

„Það er skýrt í huga starfshópsins að íslensk lög gilda,“ sagði Hákon.

Neytandans að bera við íslenskum lögum

„Lántakinn þarf þó að krefjast þess og þegar innheimtubréfið berst þá þarf að bera því við að íslensk lög gildi,“ sagði Hákon og kvað þetta vera rót vandans. „Sá hópur sem lánin tekur er ekki meðvitaður um þetta.“ Við núverandi aðstæður sé það lántakandans að  bera mótmælin og rökin fyrir sig og það sé nokkuð sem fæstir neytendur myndu átta sig á.

Hákon benti á að erfitt sé að leggja mat á lánveitendur smálána þar sem fyrirtækin eru ekki eftirlitsskyld og ber því ekki, líkt og til að mynda bankastofnunum, að veita eftirlitsaðilum upplýsingar um sín útlánasöfn. „Þetta er eitthvað sem þarf að bæta, því ef löggjafinn telur sig þurfa að grípa inn í þá þarf hann að hafa þessar upplýsingar,“ sagði hann.

Ásetningur ekki tilviljun

Sömuleiðis þurfi að tryggja að lánveitandinn, í þessu tilfelli danska fyrirtækið, fylgi íslenskum lögum. „Þess vegna er það skoðun starfshópsins að skýrt eigi að taka fram í lögum ef lánveitandi gerir kröfu um kostnað umfram lögboðið hámark og það sé hluti af lánasamningnum þá geti hann ekki innheimt kostnað,“ sagði Hákon.

Komi slík krafa fram í lánasamningi sé ekki um neina tilviljun að ræða,  heldur ásetning. „Þetta er skýr vilji lánveitandans til að hafa meira af lántaka en lög heimila,“ sagði Hákon. Með lagabreytingu væri lánveitanda í slíkum aðstæðum óheimilt að rukka vexti og kostnað af láninu og það ætti að hafa letjandi áhrif á lánveitandann. „Það væri öruggasta leiðin til að fá menn til að fylgja lögunum,“ sagði Hákon.

mbl.is

Innlent »

Forsetinn á meðal píslarvotta

13:19 Píslarganga umhverfis Mývatn er haldin í 25. skipti í dag, föstudaginn langa. Gangan er með nokkuð óhefðbundnu sniði en píslarvottarnir fara yfir með mismunandi hætti, ýmist á tveimur jafnfljótum, á hjólum eða á hjólaskíðum. Meira »

Þyrlan sótti slasaðan mótorhjólamann

12:56 Þyrla Landhelgisgæslunnar flutti slasaðan mann á Landspítala í nótt, en maðurinn hafði slasast á fæti á ferð sinni um Víðidalstunguheiði á mótorhjóli, eða svokölluðum krossara. Meira »

Ný lyfta skref í átt að bættum eldvörnum

12:18 Ný lyfta er í uppsiglingu í Hallgrímskirkjuturni. Henni verður komið fyrir í sömu lyftugöngum og hin gamla var í en sú var orðin 50 ára gömul. Framkvæmdunum fylgja bættar brunavarnir á alla kanta, að sögn framkvæmdastjóra kirkjunnar. Meðan á þeim stendur verður kirkjuturninn lokaður gestum. Meira »

Skíðafærið á föstudaginn langa

10:07 Það viðrar ágætlega til skíðaiðkunar í dag, föstudaginn langa, fyrir norðan, austan og vestan. Höfuðborgarbúar verða hins vegar að sætta sig við að búið er að að loka Bláfjöll­um og Skála­felli end­an­lega þenn­an vet­ur­inn. Meira »

Allt að 16 stiga hiti á Norðausturlandi

08:35 Föstudagurinn langi verður vætusamur á Suður- og Vesturlandi en útlitið er heldur betra á Norðaustur- og Austurlandi þar sem verður léttskýjað og allt að 16 stiga hiti. Meira »

Fjórum bjargað úr eldsvoða

08:14 Lögreglumenn á Ísafirði björguðu fjórum út úr húsi um klukkan þrjú í nótt eftir að eldur kom upp á sólpalli hússins. Lögreglumennirnir voru í eftirlitsferð þegar þeir sáu reyk stíga upp af húsinu, sem er viðarhús. Meira »

Átta manns í andlegu ójafnvægi

07:13 Lögreglan á höfuðborgarsvæðinu sinnti í nótt og gærkvöldi átta útköllum vegna fólks í andlegu ójafnvægi, víðs vegar í borginni og nágrenni hennar. Í dagbók lögreglu kemur fram að í öllum tilfellum fóru lögreglumenn á vettvang og reyndu eftir fremstu getu að aðstoða einstaklingana. Meira »

„Bullandi menning í hverjum firði“

Í gær, 22:15 „Það er frábær stemning í bænum og spennan er í hámarki. Ég er búinn að vera hérna síðustu tvær vikurnar og það er búið að vera stemning í bænum allan þennan tíma,“ segir rokkstjóri hátíðarinnar Aldrei fór ég suður, Kristján Freyr Halldórsson, í samtali við mbl.is. Meira »

Íris í auglýsingu Bernie Sanders

Í gær, 21:52 Ferðalag um Gvatemala leiddi til þess að Íris Gunnarsdóttir kemur fyrir í auglýsingu Bernie Sanders, frambjóðanda í forvali Demókrataflokksins. „Þetta er bara svolítið súrrealískt,“ segir hún um hvernig það er að bregða fyrir í auglýsingunni sem snýr að upplifun kvenna af opinberu heilbrigðiskerfi. Meira »

Búllan skýtur rótum í Noregi

Í gær, 21:00 Hamborgarabúllan við Torggötu er steinsnar frá Dómkirkjunni í Ósló. Innan um plaköt af poppgoðum má þar finna ýmislegt sem minnir á Ísland. „Grundvallaratriði er að gera borgarana eins og Tommi hefur kennt okkur. Við höfum sett sálina aftur í reksturinn,“ segir veitingamaðurinn Christopher Todd. Meira »

Gylfi ekki ákærður fyrir hatursorðræðu

Í gær, 20:08 Lögreglustjórinn á Suðurlandi hefur fellt niður mál á hendur tónlistarmanninum Gylfa Ægissyni. Samtökin 78 kærðu Gylfa og nokkra aðra fyrir hatursorðræðu árið 2015. Greint var frá þessu í kvöldfréttum RÚV sem segir fram koma í bréfi lögreglustjóra að málið þyki ekki líklegt til sakfellingar. Meira »

Uppselt varð á Tvíhöfða á 65 mínútum

Í gær, 18:21 Á 65 mínútum varð uppselt á sýningu Tvíhöfða sem fer fram í kvöld í Ísafjarðarbíói, segir Kristján Freyr Halldórsson, rokkstjóri hátíðarinnar Aldrei fór ég suður, í samtali við mbl.is. „Það verður bara ein sýning, því miður, því síminn stoppar ekki,“ segir hann. Meira »

Þekkingarleysi á skyldum lögreglu

Í gær, 17:45 Staðir þar sem fíklar geta nálgast hreinar sprautunálar og aðra þjónustu eru ekki undir sérstöku eftirliti lögreglu, en eru þó „enginn griðastaður“ hvað eftirlit laga og reglna varðar. Nýtt frumvarp heilbrigðisráðherra um neyslurými, sem er til umsagnar hjá Alþingi fékk harða umsögn lögreglu. Meira »

Blaðamenn búa víða við ótta

Í gær, 17:27 Ísland er í fjórtánda sæti á lista yfir fjölmiðlafrelsi í ríkjum heim, samkvæmt nýjum matskvarða Blaðamanna án landamæra, The World Press Freedom Index. Ísland fer niður um eitt sæti á milli ára. Meira »

Í gæsluvarðhald með falskt vegabréf

Í gær, 17:00 Landsréttur staðfesti í gær úrskurð héraðsdóms Reykjavíkur um gæsluvarðhald yfir manni sem var handtekinn á þriðjudag er hann notaði falsað skilríki í banka. Kom þá í ljós að maðurinn var eftirlýstur og með endurkomubann og var hann úrskurðaður í gæsluvarðhald til 24. apríl. Meira »

Aftur lokað að Dettifossi

Í gær, 16:36 Aftur er búið að loka fyrir umferð að Dettifossi og nú vegna asahláku á svæðinu. Greint var frá því í morgun að búið væri að opna fyrir umferð um Detti­foss­veg frá Þjóðvegi 1 og norður að foss­in­um, en lokað hafði verið frá því á mánudag. Meira »

Óánægja með viðtöl Bandaríkjamanna

í gær Flugfarþegi lýsti í dag óánægju sinni með framgöngu manna í brottfararsal Flugstöðvar Leifs Eiríkssonar í Facebook-hópnum Bakland ferðaþjónustunnar. Mennirnir tveir spurðu fólk spurninga um það hvert það hygðist ferðast. Meira »

Líf og fjör í páskaeggjaleit K100

í gær Fjölmargir, ungir sem aldnir, litu við í Hádegismóum í dag þar sem fram fór páskaeggjaleit útvarpsstöðvarinnar K100. Líf og fjör var í leitinni og gestirnir nutu útivistarinnar til hins ýtrasta. Boðið var upp á veitingar fyrir alla. Meira »

Stormur sökk í Reykjavíkurhöfn

í gær Lítill bátur með utanborðsmótora sem ber nafnið Stormur sökk í Reykjavíkurhöfn í gær. Unnið er að því að ná honum upp úr höfninni. Meira »