Segja þrengt að kjötinnflutningi

Ólafur Stephensen, framkvæmdastjóri Félags atvinnurekenda.
Ólafur Stephensen, framkvæmdastjóri Félags atvinnurekenda. Ljósmynd/Aðsend

Félag atvinnurekenda gagnrýnir að með frumvarpsdrögum landbúnaðar- og sjávarútvegsráðherra um breytingu á úthlutun tollkvóta sé gert ráð fyrir að hætt verði að gefa út svokallaðan opinn tollkvóta, tímabundinn innflutningskvóta á lægri tollum, fyrir nauta-, alifugla og svínakjöt.

Þetta kemur fram í umsögn félagsins um frumvarpsdrögin, sem send var inn í samráðsgátt stjórnvalda. Félagið gagnrýnir að þessari tillögu sé „lætt inn í frumvarpsdrögin“ án þess að hún sé rökstudd eða skýrð á nokkurn hátt í greinargerð með drögunum. Félagið segir augljóst að verið sé að þrengja að innflutningi á þessum kjötvörum.

„Þótt það sé ekki sagt beinum orðum, virðist ráðuneytið hér vera að hrinda í framkvæmd tillögu starfshóps ríkisins og hagsmunaaðila í innlendum landbúnaði og iðnaði, sem skipaður var í apríl 2016 af þáverandi landbúnaðarráðherra til að „bregðast við“ tollasamningi Íslands og Evrópusambandsins. FA gagnrýndi harðlega bæði skipan og tillögur starfshópsins, enda fengu hvorki innflytjendur búvara né neytendur neina fulltrúa í honum,“ segir í umsögn félagsins, sem ítrekar þá afstöðu sína að tilgangur tollfrjálsra innflutningskvóta eigi ekki að vera að bregðast við skorti á innanlandsmarkaði, heldur að auka vöruúrval, efla samkeppni við innlendan landbúnað og lækka verð til neytenda.

Minni samkeppni muni leiða til verðhækkana

Félag atvinnurekenda segir að þrátt fyrir að tollkvótar fyrir búvörur frá ríkjum ESB fari stækkandi til ársins 2022, muni þeir ekki rúma þann innflutning á þessum vörum sem fram hafi farið undanfarin ár.

„Það er því deginum ljósara að með ákvæðum frumvarpsdraganna er verið að þrengja að innflutningi á viðkomandi kjötvörum. Afleiðingin getur ekki orðið nein önnur en minni erlend samkeppni við innlendan landbúnað með tilheyrandi verðhækkunum, sem gengur beint gegn yfirlýstu markmiði frumvarpsins,“ segir í umsögn félagsins, sem einnig lýsir yfir efasemdum um að að ný aðferð við uppboð á tollkvótum, svokallað jafnvægisútboð, muni verða til hagsbóta fyrir innflutningsfyrirtæki og neytendur til langs tíma.

„Sagan sýnir […] að útboðsgjaldið hefur á lengri tíma þá tilhneigingu að hækka stöðugt og ná jafnvægi í tölu sem er rétt undir kostnaði innflytjenda af að flytja viðkomandi vöru inn á fullum tolli. Engin ástæða er til að ætla að langtímaþróunin verði önnur, þótt breytt útboðsaðferð verði notuð. Þannig mun áframhaldandi uppboð á tollkvóta áfram éta upp smám saman ávinning fyrirtækja og neytenda af því tollfrelsi sem samið hefur verið um í alþjóðasamningum og stjórnmálamenn halda gjarnan fram á hátíðisstundum að eigi að stuðla að lægra vöruverði og meiri samkeppni,“ segir í umsögn félagsins.

Félagið tekur þess í stað undir tillögu Bryndísar Pétursdóttur, fulltrúa Neytendasamtakanna í starfshópi stjórnvalda um úthlutun tollkvóta, en hún lagði til að hætt yrði að bjóða upp tollkvóta og í staðinn farið blönduð leið, þar sem 50% kvótans yrði úthlutað með hlutkesti og 50% á grundvelli markaðshlutdeildar.

mbl.is