„Menntamál eru ekki geimvísindi“

Á fundinum ræddi Schleicher um stöðu íslenska menntakerfisins samanborið við ...
Á fundinum ræddi Schleicher um stöðu íslenska menntakerfisins samanborið við aðrar þjóðir, út frá gögnum sem OECD safnar, bæði með samræmdum prófum eins og PISA-könnuninni sem og könnunum á meðal kennara í aðildarríkjum stofnunarinnar. mbl.is/Kristinn Magnússon

Andreas Schleicher, yfirmaður menntamála hjá Efnahags- og framfarastofnun Evrópu (OECD), telur að bilið á milli þess sem íslenskt samfélag þarfnist frá menntakerfinu og þess sem menntakerfið skilar til samfélagsins sé ekki að minnka, heldur að breikka. Hann er þó bjartsýnn á ýmsar þær aðgerðir sem gripið hefur verið til í menntamálum hér á landi, en leggur áherslu á að langtímamarkmið þurfi ávallt að ráða för þegar hugað sé að menntamálum.

Þetta sagði Schleicher, sem hefur verið í forsvari fyrir menntamál hjá OECD í fjölda ára og er sjálfur faðir PISA-könnunarinnar, í samtali við blaðamann mbl.is eftir fyrirlestur sem hann hélt í hátíðarsal Háskóla Íslands í morgun, en Samtök atvinnulífsins og Háskóli Íslands stóðu sameiginlega að fundinum.

Á fundinum ræddi Schleicher um stöðu íslenska menntakerfisins samanborið við aðrar þjóðir, út frá gögnum sem OECD safnar, bæði með samræmdum prófum eins og PISA-könnuninni sem og könnunum á meðal kennara í aðildarríkjum stofnunarinnar. PISA-könnunin er lögð fyrir 15 ára nemendur á þriggja ára fresti og Ísland kom afar illa út úr könnun ársins 2015, en niðurstöður úr könnun ársins 2018 verða birtar í desember næstkomandi.

„Ef ég á að vera hreinskilinn þá tel ég að bilið á milli þess sem að samfélagið þarfnast frá menntakerfinu og þess sem menntakerfið skilar samfélaginu sé ekki að minnka heldur að breikka, sem er mikil áskorun. Á sama tíma þá sé ég að þið eruð að taka mikilvægt frumkvæði í því að gera kennslu meira aðlaðandi. Gæði náms aldrei geta orðið meiri en gæði kennara og kennslunnar,“ segir Schleicher og nefnir að það sé gleðiefni að umsóknum um kennararanám hefði fjölgað í kjölfar aðgerða ríkisstjórnarinnar til þess að fjölga kennaranemum. Sömuleiðis væri aukin áhersla á iðngreinar af hinu góða, þar sem ekki sé gott að beina öllum inn á bóknámsbrautir.

Of margir falla í gegnum glufurnar

Schleicher segist meðvitaður um að á Íslandi sé brottfall úr námi mikið miðað við margar aðrar þjóðir og segir að hér falli of margir nemendur í gegnum glufur í skólakerfinu, án þess að námserfiðleikum þeirra sé gefinn nægilega mikill gaumur. Hið sama eigi við um góða nemendur, sem fái ekki næg tækifæri til þess að hámarka hæfileika sína.

„Ég er ekki viss um að kerfið sé að fylgjast nógu vel með framúrskarandi nemendum og að nemendur fái tækifæri til þess að þróa hæfileika sína. Ég tel að það sé eitthvað sem að þið þurfið að veita athygli,“ segir Schleicher, en í síðustu PISA-könnunum hefur hlutfall íslenskra nemenda sem standa sig afbragðsvel farið lækkandi og var einungis 3,8% árið 2015.

Schleicher lagði mikla áherslu á það í fyrirlestri sínum að ...
Schleicher lagði mikla áherslu á það í fyrirlestri sínum að aðlaga þurfi menntakerfi ríkja að breyttum heimi, þar sem upplýsingalæsi skipti sífellt meira máli. mbl.is/Kristinn Magnússon

Hann segir að Íslendingar þurfi að gera betur til þess að sinna báðum þessum hópum og að það felist í breyttum kennsluháttum.

„Ef að þú værir að reka stórmarkað en ekki skóla og þú myndir sjá að af hverjum 100 viðskiptavinum myndu 30 fara út án þess að kaupa nokkuð, á hverjum degi, viku eftir viku, þá myndir þú breyta vöruframboðinu og hugsa um hvað þú gætir gert til þess að gera til þess að bjóða þeim eitthvað áhugavert.“

Hið sama segir hann að eiga um við skólakerfið. „Þú þarft að bjóða upp á eitthvað sem virkjar þau námslega. Á Íslandi er vandamálið tvíþætt, þeir sem eiga erfitt með námið falla í gegnum sprungurnar og hætta í námi og þeir sem eru á hinum endanum hætta líka þar sem þeim þykir þetta bara leiðinlegt.“

Schleicher segir að þegar að svona sé statt séu það ekki nemendurnir sem séu vandamálið, heldur skipulag námsins og umhverfið sem nemendum er veitt. Hann segir að hér á Íslandi og víðar sé búið að gera nám mjög óhlutbundið, afstrakt, og fjarlægt raunverulegu lífi nemenda.

„Það virðist því ekki tengjast framtíð eða lífi nemendanna og þá nenna þau ekki að standa í þessu og hætta,“ segir Schleicher.

Bjóða þurfi kennurum heimsklassastörf

„Ef þú vilt fá besta og skarpasta fólkið til þess að móta samfélagið þitt með kennslu, þá þarftu að bjóða þeim heimsklassastarf,“ segir Schleicher, en í fyrirlestri sínum minntist hann á það að íslenskir kennarar telja fæstir að starf þeirra sé metið að verðleikum af samfélaginu, en innan við 20% íslenskra kennara segja að svo sé, sem er afar lágt í OECD-samanburði.

Andreas Schleicher er yfirmaður menntamála hjá OECD. Hann er hvatamaðurinn ...
Andreas Schleicher er yfirmaður menntamála hjá OECD. Hann er hvatamaðurinn að gerð PISA-könnunarinnar, sem hefur verið mikið til umfjöllunar á undanförnum árum vegna slælegrar útkomu íslenskra nemenda. mbl.is/Kristinn Magnússon

Þar kemur fleiri til en launin, segir Schleicher og nefnir að vinnuskipulag kennara á Íslandi sé mjög „verksmiðjulegt“ og að gera þurfi kennslu meira spennandi fyrir kennarana sjálfa. Þeim þurfi að bjóða áhugavert starf sem felist í minni mæli í því að flytja námsefnið fyrir nemendur og fremur um að kennarar fái fleiri tækifæri til þess að vinna sjálfstætt að þróun námsins í samstarfi við aðra kennara.

Schleicher nefndi að í mörgum ríkjum, til dæmis í Kína, væri mun meiri áhersla á samstarf kennara. Þar væru kennarar einungis að kenna bekkjum 11-16 tíma á viku, en eyddu þeim mun stærri hluta vinnuvikunnar í að þróa verkferla við kennsluna, til dæmis með því að fylgjast með kennslustundum annarra kennara.

„Vinnuskipulag kennara er eitthvað sem ég hef ekki séð breytast á Íslandi. Það þarf að veita því mun meiri athygli, við þurfum meiri fjölbreytni og líka að taka sérstaklega vel eftir þeim sem eru að standa sig gríðarlega vel í kennslu og veita þeim tækifæri til þess að leiðbeina öðrum kennurum og einnig sjá til þess að kennarar fái opinbera athygli fyrir vel unnin störf sín,“ segir Schleicher.

Langtímahugsun skipti öllu máli

Schleicher nefndi í erindi sínu að menntamál væru flókin út frá sjónarhorni stjórnmálanna. Þau væru þess eðlis að þú gætir tapað kosningum á þeim ef staðan væri slæm, en að enginn gæti unnið kosningar út á menntastefnu, þar sem áhrif þeirrar stefnu sem tekin er í menntamálum koma seint fram. Í vestrænum lýðræðisríkjum reynist því oft erfitt að marka langtímastefnu, þar sem menntamálaráðuneytin skipta ört um hendur og ríkisstjórnir þvæla þau fram og til baka.

„Það er ein af ástæðunum fyrir því að ríki eins og Kína eru að skjótast fram með ógnarhraða. Þau segja: „Við erum með langtímamarkmið“ og ganga stöðugt á eftir þeim. Ef að þú verður menntamálaráðherra þar þá ertu hluti af þessu markmiðakerfi. En á Vesturlöndum og annarsstaðar þar sem ríkisstjórnir breytast ört, þá er þessi langtímahugsun ekki jafn sterk. Þú ert kosinn til fjögurra ára, og á fjórum árum getur þú ekkert gert. Þú kannski hendir spjaldtölvum inn í kennslustofurnar, en þú sérð engan árangur á fjórum árum,“ segir Schleicher og nefnir að meðalstarfstími í embætti menntamálaráðherra OECD-ríkjanna séu 18 mánuðir. Síðan er fólk farið í annað.

„Þetta verður svolítið eins og Mikado-leikur, þar sem þú reynir að hrófla við sem minnstu,“ segir Schleicher og bætir því við að með tilliti til þessa dáist hann að embættisverkum Lilju D. Alfreðsdóttur mennta- og menningarmálaráðhera, en þau tvö áttu fund í gærdag.

„Hún hefur sett langtímamarkmið inn í vinnuna, markmið sem hún mun ekki sjá uppfyllt á meðan að hún er í embætti. Ég sé allt of lítið af slíku gerast,“ segir Schleicher.

Höfum lausnirnar og úrræðin

Schleicher segir að á Íslandi, rétt eins og alstaðar annars staðar, sé hægt að beita þekktum leiðum til þess að bæta námsárangur og færa námið í það horf sem henti 21. öldinni og þeirri upplýsingabyltingu sem við höfum gengið í gegnum frá aldamótum, þar sem sífellt minna máli skipti að geta lært hluti utanbókar og æ veigameira verði að geta tileinkað sér upplýsingalæsi og hugsað eins og vísindamaður.

„Menntamál eru ekki geimvísindi,“ segir hann og bætir við að þau séu auðveld úrlausnar í samanburði við aðrar áskoranir sem mannkynið standi frammi fyrir, eins og til dæmis loftslagsvánna.

Fyrirlestur Schleicher fór fram í hátíðarsal Háskóla Íslands í morgun ...
Fyrirlestur Schleicher fór fram í hátíðarsal Háskóla Íslands í morgun að viðstöddum mörgum áhugamönnum um menntamál. mbl.is/Kristinn Magnússon

„Ég held að þar séu ekki skýrar lausnir og vandamálið er risavaxið. En menntun er viðráðanlegur vandi. Við höfum lausnirnar og úrræðin til þess að öll börn geti verið með afbragðsgóða kennara og fengið úrvalsmenntun,“ segir Schleicher, sem í starfi sínum ferðast mikið til aðildarríkja OECD og kynnir sér aðstæður nemenda og kennara.

Hann nefndi sérstaklega Víetnam sem ríki sem hafi staðið sig gríðarlega vel í PISA-könnunum og standi að skólastarfi með sóma, þrátt fyrir að þar séu ýmsar aðstæður uppi sem geri hlutina erfiðari en fyrir vestræn velmegunarríki á borð við Ísland.

„Þau hafa ekki peningana, það sem þau gera er að einbeita sér að verkefninu því að þau vita að skólakerfið þeirra í dag verður efnahagskerfið þeirra á morgun,“ segir Schleicher.

Schleicher segist meðvitaður um að á Íslandi sé brottfall úr ...
Schleicher segist meðvitaður um að á Íslandi sé brottfall úr námi mikið miðað við margar aðrar þjóðir og segir að hér falli of margir nemendur í gegnum glufur í skólakerfinu, án þess að námserfiðleikum þeirra sé gefinn nægilega mikill gaumur. mbl.is/Kristinn Magnússon
mbl.is

Innlent »

Þróa kerfi til að tryggja velferð barna

12:30 Félagsmálaráðuneytið, Kópavogsbær, hugbúnaðarfyrirtækið Kara Connect og UNICEF á Íslandi hafa undirritað samstarfssamning um að hefja vinnu við þróun samræmds upplýsingakerfis sem ætlað er að tryggja velferð barna á Íslandi. Meira »

„Umræðan verið nokkuð harkaleg“

12:00 Kristján Þór Júlíusson, sjávarútvegs- og landbúnaðarráðherra, átti í dag fund með helstu hagsmunaaðilum í uppbyggingu fiskeldis. Tilefni fundarins var samþykkt Alþingis í síðustu viku á tveimur frumvörpum um fiskeldi, annars vegar um gjaldtöku og hins vegar um breytingar á ýmsum lögum um fiskeldi. Meira »

Lið Toyota leiðir áheitasöfnunina

11:54 Lið World Class, Airport Direct og Advania, sem fara fremst í flokki í WOW Cyclothon, renndu framhjá Goðafossi klukkan 7:30 í morgun, en ræst var út í liðakeppni frá Egilshöll í gærkvöldi. Meira »

Tjá sig ekki um svar stjórnar LV

11:30 Stjórn Lífeyrissjóðs verslunarmanna (LV) sendi Fjármálaeftirlitinu (FME) í gær svar við fyrirspurn FME vegna mats stjórnarinnar á lögmæti þess að fulltrúaráð VR hefur ákveðið að afturkalla umboð fjögurra stjórnarmanna sem félagið tilnefnir í stjórn LV. Boltinn er hjá FME, að sögn formanns stjórnar. Meira »

Friðlýsing verði lögð fram á haustþingi

11:02 Fulltrúar Landverndar munu síðar í dag afhenda undirskriftir rúmlega fimmþúsund Íslendinga sem vilja að friðlýsingu Drangajökulsvíðerna, sem innifelur athafnasvæði Hvalárvirkjunar, verði hraðað. Fer hópurinn fram á að hægt verði að leggja friðlýsinguna fyrir Alþingi á haustþingi. Meira »

Skráðum kynferðisafbrotum fjölgar

10:55 Fækkun varð á skráðum fíkniefnabrotum á höfuðborgarsvæðinu í maí en mikil fjölgun á skráðum kynferðisafbrotum. Þetta er meðal þess sem fram kemur í mánaðarskýrslu lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu fyrir maí 2019. Meira »

Meindýraeyðir man eftir fyrsta lúsmýinu

10:08 „Þetta er þetta helvítis lúsmý,“ sagði húsmóðir í Grafarvogi við meindýraeyði árið 2013. Ekki orðrétt, samt. Á þessum tíma var ekki komið íslenskt orð yfir þessa pöddu, sem gerir fólki nú lífið leitt. Meira »

Eldur í rjóðri við FSu

10:03 Brunavörnum Árnessýslu barst tilkynning um eld í rjóðri við Fjölbrautarskóla Suðurlands um miðnætti í nótt. Dælubíll og slökkviliðsmenn frá Selfosseiningu slökkviliðsins voru sendir á vettvang til þess að ráða niðurlögum eldsins. Meira »

Sprengisandsleið opnuð

10:01 Fært er nú yfir Sprengisand, en það var í gær sem Vegagerðin gaf út tilkynningu þess efnis. Unnið hafði verið síðustu daga að því að gera leiðina klára, en vegheflar voru sendir út á mörkina að sunnan frá Hrauneyjum og að norðan úr Bárðardal. Meira »

Sex ár fyrir tilraun til manndráps

09:20 Sindri Brjánsson, karlmaður á þrítugsaldri, hefur verið dæmdur í sex ára fangelsi fyrir tilraun til manndráps og vopnalagabrot, en hann stakk annan mann ítrekað í höfuð og búk fyrir utan Arion banka á Akureyri 3. nóvember síðastliðinn. Meira »

Atvinnuleysi eykst

09:17 4,7% atvinnuleysi var í maí, samkvæmt árstíðaleiðréttingu Hagstofu Íslands. Að jafnaði voru 210.200 manns á aldrinum 16–74 ára á vinnumarkaði í maí 2019. Það jafngildir 82,4% atvinnuþátttöku. Meira »

„Bullandi meðvindur“ í Reykjadal

08:36 Betur viðrar nú á hjólaliðin í A- og B-flokki en fremstu lið nálgast nú Laugar í Reykjadal í „bullandi meðvindi“ að sögn liðsmanna Airport Direct. Hópur af kindum hægði á ferð Chris Bukard í morgun þar sem þær fóru heldur hægar yfir en hann á hjólinu. Meira »

Kúlan ekki úr eynni fyrr en 2047

08:18 Listaverkið „Orbis et Globus“, er ekki á leiðinni úr Grímsey í bráð, að minnsta kosti ekki fyrr en árið 2047 þegar heimskautsbaugurinn yfrgefur eyna. Þetta staðfestir María Helena Tryggvadóttir, verkefnastjóri ferðamála á Akureyrarstofu. Meira »

Fylgjast með ferðaþjónustu

07:57 Sérstakt eftirlit verður í sumar af hálfu vettvangseftirlits ríkisskattstjóra með starfsemi tengdri ferðaþjónustu. Þar er með talin starfsemi erlendra ferðaþjónustuaðila á Íslandi, en að minnsta kosti tveir hópar munu á vegum embættis RSK fara í sérstakar eftirlitsferðir í öllum landsfjórðungum. Meira »

105.000 krónur fyrir fram

07:37 „Við lítum svo á að þetta standi öllum þeim sem eru með lausa kjarasamninga hjá okkur til boða,“ segir Sverrir Jónsson, formaður samninganefndar ríkisins, um samkomulag um frestun kjaraviðræðna fram í ágúst. Meira »

Sea Shepherd í Reykjavíkurhöfn

07:30 Liðsmenn Sea Shepherd, samtaka aðgerðasinna sem m.a. berjast fyrir verndun hvala, eru komnir hingað til lands. Skip þeirra, MV Brigitte Bardot, lagðist að bryggju í Reykjavíkurhöfn í fyrradag, skammt frá hvalveiðiskipum Hvals hf. Meira »

Fer yfir 25 stig í dag

06:56 Hiti fór yfir 20 stig austanlands í gær og gera spár ráð fyrir að hann gæti farið yfir 25 stig á stöku stað þar í dag. Um helgina er útlit fyrir kólnandi veður og að á Norðausturlandi fari hitinn ekki yfir 7 stig. Meira »

Eiríkur hættur keppni

05:36 Eiríkur Ingi Jóhannsson er hættur keppni í einstaklingsflokki í WOW Cyclot­hon-keppninni, samkvæmt færslu á Facebook-síðu hans. Meira »

Samþykktu deiliskipulag Stekkjarbakka

05:30 „Elliðaárdalurinn er eins og Central Park í New York nema Elliðadalurinn er miklu merkilegri,“ segir Eyþór Arnalds, borgarfulltrúi Sjálfstæðisflokksins, en hann og aðrir fulltrúar í minnihluta greiddu atkvæði gegn nýju deiliskipulagi fyrir nýtt þróunarsvæði á Stekkjabakka í skipulags- og samgönguráði í gær. Meira »
www.flutningur.is 5753000 sendibilastöð
Allar stærðir sendibíla. Gámaflutningar gámaleiga.Traust og góð þjónusta. Kris...
Golfbílar
Mjög vel útbúnir bílar, með ljósum/háum ljósum, stefnuljósum, flautu, skriðvörn,...
NUDD FYRIR VELLIÐAN OG SLÖKUN.
veldu lifsgæði. veldu slökun og að láta þer líða vel. pantanir í sima 863 ...
Óska eftir íbúð til leigu.
Óska eftir lítilli íbúð til leigu (25fm+) allt frá stúdíó til 2 herbergja íbúð. ...