Leggur til kostamat á virkjun og verndun

Byggð yrði innan verndarsvæðisins að sögn Sigurðar Gísla Pálmasonar.
Byggð yrði innan verndarsvæðisins að sögn Sigurðar Gísla Pálmasonar. mbl.is/Golli

Hreppsnefnd Árneshrepps mun á næsta fundi sínum taka ákvörðun um hvort ráðist verði í kostamat á virkjun innan sveitarfélagsins annars vegar og stofnun þjóðgarðs hins vegar og hvort boð Sigurðar Gísla Pálmasonar, stjórnarmanns hjá IKEA, um að greiða fyrir matið verði þegið.

Sigurður Gísli setti hugmyndina að kostamatinu fram í athugasemdum sínum við skipulagsbreytingar sem auglýstar voru nýlega vegna fyrirhugaðrar Hvalárvirkjunar. Hann telur að kostagreining, sem unnin yrði af til þess bærum sérfræðingum, myndi taka 3-4 mánuði. Niðurstöðuna yrði svo hægt að nýta til að taka upplýsta ákvörðun um framhaldið á forsendum heimamanna, samfélaginu á Ströndum til heilla.

„Þannig gæti hreppsnefndin á endanum tekið ákvörðun sem byggð væri á raunverulegum valkostum og vonandi skapað sátt um niðurstöðuna, hver sem hún verður,“ segir Sigurður Gísli í samtali við mbl.is.

Eva Sigurbjörnsdóttir, oddviti Árneshrepps, segir að hugmynd að þjóðgarði eða verndarsvæði sé að sínu mati að koma of seint fram. Vinna varðandi Hvalárvirkjun hafi staðið árum saman og sé nú komin vel á veg. Hún telur ljóst að einhverjir landeigendur í hreppnum séu ekki áhugasamir um slíkt fyrirkomulag. Að hennar mati er verndarsvæði sem útilokar virkjun ekki í spilunum.

Garðarnir geta haft veruleg hagræn áhrif

Sigurður Gísli bendir á að hugmynd um þjóðgarð á Ströndum sé ekki ný af nálinni. Hins vegar hafi kostir stofnunar slíks garðs ekki enn verið metnir. „Þjóðgarðar eru að slíta barnsskónum á Íslandi. Það er að koma í ljós að þeir geta haft veruleg hagræn áhrif á nærsamfélög. Þar skapast bæði heilsárs- og sumarstörf. Þess vegna finnst mér að kanna ætti kosti þess að stofnsetja slíkan garð eða það sem ég vill kalla verndarsvæði á Ströndum.“

Sigurður Gísli Pálmason hefur boðist til þess að greiða fyrir ...
Sigurður Gísli Pálmason hefur boðist til þess að greiða fyrir kostamatið í Árneshreppi.

Sigurður kynnti tillögu sína fyrir hreppsnefndinni um síðustu helgi. Hugmyndin gengur m.a. út á það að kanna hug heimafólks og annarra hollvina Árneshrepps til framtíðaruppbyggingar í sveitarfélaginu. „Hvað finnst þeim að leggja eigi áherslu á? Hvað finnst þeim gefa svæðinu gildi? Hvað gerir það að verkum að fólki er umhugað um að byggð haldist áfram í Árneshreppi?“ spyr Sigurður sem er þeirrar skoðunar að óbyggð víðerni, náttúra og menning Árneshrepps séu einstakar auðlindir sem hægt sé að virkja með ýmsum hætti.

Samhliða viðhorfskönnuninni yrðu metnir kostir og gallar þess að stofna þjóðgarð annars vegar og að reisa virkjun hins vegar út frá hagrænum, umhverfislegum og samfélagslegum áhrifum.

Eva oddviti segir að verkefni Byggðarstofnunar, Brothættar byggðir, sem Árneshreppur er nú þátttakandi í, sé einmitt til þess fallið að fá fram sjónarmið íbúanna í þessum efnum. „Það var haldinn íbúafundur á vegum verkefnastjórnar Brothættra byggða hér í síðustu viku og það er fjöldinn allur af hugmyndum og tillögum komnar fram nú þegar,“ segir Eva. „Við getum nefnilega gert heilmikið til að bjarga okkur sjálf.“

Sækir hugmyndina til UNESCO

Að sögn Sigurðar Gísla gæti þjóðgarður haft annað og meira hlutverk en það eitt að vernda náttúruna. Þannig yrði búseta innan hans og aðstæður skapaðar til rannsókna og þróunar atvinnulífs. Slík svæði er þegar að finna víða um heim undir merkjum Menningarmálastofnunar Sameinuðu þjóðanna, UNESCO, þangað sem Sigurður sækir hugmynd sína. Verkefnið kallast „Man and the Biosphere“ eða Maður í lífheimi.“ Ekki þyrfti að koma til eignarnáms lands við stofnun verndarsvæðisins og hefðu einhverjir landeigendur ekki áhuga á að vera með í verkefninu væri þeim frjálst að standa utan þess. Frumkvæði að stofnsetningunni þyrfti ekki að koma frá ríkinu.

Ráðgert er að reisa virkjun á Ófeigsfjarðarheiði í Árneshreppi.
Ráðgert er að reisa virkjun á Ófeigsfjarðarheiði í Árneshreppi. mbl.is/Golli

Verndarsvæði ekki í spilunum

Eva telur alveg ljóst að landeigendur, m.a. í Ófeigsfirði, hafi ekki hug á því að tilheyra slíku svæði. Að auki taki ár og jafnvel áratugi, eins og dæmin hér á landi sýni, að setja þjóðgarð á stofn og að ríkið þurfi að koma að því. „Við höfum einfaldlega ekki tíma til að bíða svo lengi,“ segir Eva. Þá segist hún sannfærð um að það sama eigi við um verndarsvæði undir hatti UNESCO, slíkt væri tímafrekt og alls ekki víst að það myndi ganga í gegn yfir höfuð. Hún bendir á að kostagreining eins og Sigurður Gísli hefur rætt um gæti tekið 3-4 mánuði og að það sé langur tími að hennar mati.

„Svona svæði, sem myndi algjörlega útiloka virkjun, það er að mínu mati ekki í spilunum eins og þetta horfir við mér í dag. En við í hreppsnefndinni eigum eftir að ræða þetta betur og ákveða hvað við viljum gera,“ segir Eva.

Á þriðja tug með vetursetu

Rætt hefur verið um Hvalárvirkjun í áratugi en aldrei sem nú. Virkjunarhugmyndin var sett í orkunýtingarflokk rammaáætlunar árið 2013 og gert ráð fyrir henni í aðalskipulagi Árneshrepps ári síðar. Þegar hefur farið fram mat á umhverfisáhrifum og breytingar á skipulagi hreppsins, m.a. vegna vinnuvega um fyrirhugað virkjanasvæði, verið auglýstar. Við þær bárust tæplega tuttugu athugasemdir. Enn á eftir að afgreiða tillögurnar í hreppsnefndinni. Verði þær samþykktar er næsta skref framkvæmdaaðilans VesturVerks að sækja um framkvæmdaleyfi fyrir virkjuninni. Gangi þessar áætlanir eftir mun Hvalárvirkjun fara að framleiða rafmagn á árunum 2023-2024.

Í Árneshreppi eru um 46 manns með lögheimili. Vetursetu á svæðinu hafa aðeins á þriðja tug manna. Í hreppsnefnd eiga fimm íbúar sæti. Þrír þeirra eru hlynntir Hvalárvirkjun en tveir eru henni mótfallnir.

Eva Sigurbjörnsdóttir, oddviti Árneshrepps.
Eva Sigurbjörnsdóttir, oddviti Árneshrepps. mbl.is/Golli

Íbúar þessa fámennasta sveitarfélags landsins hafa í ár og áratugi beðið eftir nauðsynlegum samgöngubótum, m.a. úrbótum á veginum um Strandir og tíðari snjómokstri. Vegaframkvæmdum hefur ítrekað verið frestað þó að þær hafi verið komnar inn á samgönguáætlun og snjómokstur er enginn á löngu tímabili ár hvert.

Enginn tapar á kostamati

Sigurður Gísli segist engra hagsmuna eiga að gæta í Árneshreppi. Hann láti sig málið varða sem almennur borgari og náttúruunnandi. Hans boði fylgi engar kvaðir um hvað svo verði gert í framhaldi kostagreiningarinnar. Það er hins vegar hans skoðun að það sé öllum til heilla að hafa fleiri en einn valkost uppi á borðum og því hvetur hann hreppsnefnd Árneshrepps til að staldra nú við, bíða með afgreiðslu skipulagstillagna og skoða fleiri kosti en virkjun á svæðinu. „Þegar taka á stórar ákvarðanir sem varða heil sveitarfélög og framtíð þeirra þarf að skoða fleiri en einn valmöguleika. Á því tapar enginn.“

Eva oddviti segir að þegar öllu sé á botninn hvolft eigi heimamenn sjálfir mest að hafa um það að segja hvað verði gert sveitarfélaginu. „Því miður gleymir fólk því oft.“

Eva segir að hugmynd Sigurðar Gísla hafi þegar verið rædd á einum hreppsnefndarfundi og verði einnig rædd á þeim næsta sem er á dagskrá 15. desember. Hún á von á því að ákvörðun um framhald málsins verði tekin á þeim fundi.

mbl.is

Innlent »

Frekari fregnir væntanlegar á morgun

13:44 Forsvarsmenn United Silicon fara nú yfir gögn en heimild til greiðslustöðvunar fyrirtækisins rennur út á morgun. Karen Kjartansdóttir, talsmaður fyrirtækisins, sagði að frekari fregnir væru væntanlegar á morgun en vildi að öðru leyti ekki tjá sig um málið. Meira »

Segir grein Frosta rökleysu

12:54 Bryndís Haraldsdóttir, þingmaður Sjálfstæðisflokksins og bæjarfulltrúi í Mosfellsbæ, segir að borgarlína sé vitrænn háttur til að efla almenningssamgöngur á höfuðborgarsvæðinu. Hún gagnrýndi grein Frosta Sigurjónsson, fyrrverandi þingmanns Framsóknarflokksins, um borgarlínu. Meira »

Telur að hann eigi að fara út úr fjölmiðlum

12:01 Eyþór Arnalds sem sækist eftir oddvitasæti Sjálfstæðisflokksins í Reykjavík segist telja rétt að hann losi sig út úr fjölmiðlarekstri ef hann verður kjörinn borgarfulltrúi. Meira »

Banaslys á Arnarnesvegi

11:50 Ungur maður lést í bílslysi á Arnarnesvegi um hálfþrjú í nótt, samkvæmt upplýsingum frá aðalvarðstjóra í lögreglunni á höfuðborgarsvæðinu. Meira »

Borgarlína og spítali

11:13 Borgarlínan var mál málanna í þættinum Sprengisandi á Bylgjunni í morgun. Hilmar Þór Björnsson arkitekt fjallaði meðal annars um borgarlínuna, samgöngumál og þéttingu byggða. Jafnframt var spítalinn til umræðu. Meira »

Skora á þingmenn

11:02 Bæjarstjórn Hafnarfjarðar lýsir yfir vonbrigðum með að ekki sé tryggt fjármagn á árinu 2018 við áframhaldandi framkvæmdir við Reykjanesbraut innan Hafnarfjarðar. Bókun þess efnis var samþykkt einróma á fundi bæjarstjórnar í síðustu viku. Meira »

Ákvörðun um framboð tekin fljótlega

10:28 Á Sósíalistaþingi í gær var rætt um mögulegt framboð flokksins til sveitastjórna í vor. Mikill fjöldi fundarmanna tók til máls á fundinum, segir í frétt á vef flokksins. Samþykkt var að boða fljótlega til félagsfundar þar sem ákvörðun yrði tekin um framboð til sveitastjórna. Meira »

Búið af aflétta óvissustigi

10:52 Óvissustigi var aflýst í Ólafsfjarðarmúla klukkan átta í morgun og búið er að opna Siglufjarðarveg.   Meira »

Slær í 35-40 m/s í hviðum

09:24 Síðdegis í dag verður snjófjúk s.s. á Hellisheiði, Mosfellsheiði og Kjalarnesi. Undir Eyjafjöllum er spáð austanstormi frá klukkan 17 í dag og í hviðum fer vindhraðinn í allt að 35-40 m/s. Þar verður hvassast í kvöld. Í Öræfum við Sandfell skellur óveðrið á um klukkan 15, segir á vef Vegagerðarinnar. Meira »

49 greind með RS-veirusýkingu

09:00 Alls haf 49 verið greindir með RS-veirusýkingu á veirufræðideild Landspítalans á fyrstu tveimur vikum ársins. Í síðustu viku voru 29 greindir með RV en þar af voru 15 börn á fyrsta og öðru ári. Meira »

Fangageymslur fullar

08:44 Nóg hefur verið að gera hjá lögreglunni á höfuðborgarsvæðinu og eru allar fangageymslur fullar eftir nóttina. Flestir eru vistaðir vegna ölvunar / annarlegs ástands. Meira »

Snjónum fagnað á skíðasvæðum

08:20 Börn og unglingar fá frítt í allar lyftur í Hlíðarfjalli í dag að tilefni þess að alþjóðaskíðasambandið stendur fyrir degi sem nefnist Snjór um víða veröld. Meira »

Óveður á leiðinni

07:08 Spáð er staðbundnu óveðri síðdegis syðst á landinu og með ströndinni að Öræfajökli. Þarna er útlit fyrir austan storm eða jafnvel rok og ofankomu með köflum. Mun skárra veður annars staðar á landinu í dag. Hvessir með úrkomu víðar um land á morgun. Meira »

Spá staðbundnu óveðri

Í gær, 22:36 Spáð er staðbundnu óveðri eftir hádegi á morgun syðst á landinu og með ströndinni að Öræfajökli. Þarna er útlit fyrir austanstorm eða -rok og ofankomu með köflum. Mun skárra veður verður annars staðar á landinu. Meira »

Ásgerður skipar fyrsta sætið

Í gær, 21:38 Alls greiddu 711 atkvæði í prófkjöri Sjálfstæðisflokksins á Seltjarnarnesi fyrir sveitarstjórnarkosningarnar í vor. Ásgerður Halldórsdóttir bæjarstjóri fékk flest atkvæði eða 534 atkvæði alls, en 463 í fyrsta sætið. Meira »

Mjög alvarlegt slys í nótt

06:48 Mjög alvarlegt umferðarslys varð á Arnarnesvegi við Reykjanesbraut í nótt, samkvæmt upplýsingum frá slökkviliði höfuðborgarsvæðisins. Meira »

Eins og rússnesk rúlletta

Í gær, 22:00 „Það er þyngra en tárum taki að baráttunni um betri vegasamgöngur frá Reykjanesbæ um Reykjanesbraut sé enn ekki lokið,“ segir Þórólfur Júlían Dagsson, stjórnarmaður Pírata á Suðurnesjum. Meira »

Fjórir létust úr listeríusýkingu

Í gær, 21:13 Óvenjumargir eða sjö einstaklingar greindust með listeríusýkingu á síðasta ári. Fjórir af þessum sjúklingum létust, þrír af þeim voru eldri einstaklingar með undirliggjandi sjúkdóma en einn var nýfætt barn. Sýkingarnar voru taldar innlendar í sex af þessum tilfellum. Meira »

Börnin sem kerfið gleymdi

Háseti
Sjávarútvegur
Háseti Vísir hf óskar eftir að...
Fundur
Fundir - mannfagnaðir
Fulltrúaráð sjálfstæðisfélaganna...
Aðalfundur isnic 2018
Fundir - mannfagnaðir
Aðalfundur ISNIC 2018 Aðalfundur Inter...
Hafnarvörður
Skrifstofustörf
????????????? ???????????? ??? ??????? ...